Estaba cantado… LETRAS GALEGAS – 2014 PARA DÍAZ CASTRO

Acaba o curso en que as Letras Galegas foron para RobertoVidal Bolaño.  Todas as nosas tarefas estiveron adicadas a el. Despedimos a Bolaño desde Vista Alegre escoitando a Ataque Escampe

E cambiamos de xénero…

Un ano máis a RAG elexiu ao autor (non autora!) para homenaxear nas Letras Galegas de 2014. O “gañador” estaba cantado. Días antes, o presidente da RAG non deixaba caer da boca o topónimo Guitiriz, terra natal do escollido, Xose María Díaz Castro, autor dun único poemario publicado en 1961, Nimbos.

Un ano máis negáronlle a homenaxe ao primeiro catedrático de Lingua e Literatura Galegas que houbo neste país.

Un ano máis negáronlle o recoñecemento a un dos fundadores do Partido Galeguista, a un dos redactores do Anteproxecto do Estatuto de Galiza.

Un ano máis impediuse o recoñecemento a un miliciano que loitou no bando republicano contra o golpe de estado franquista; a un miliciano apresado, sometido a un consello de guerra e condenado a doce anos de cárcere por separatista.

Un ano máis desprézase ao primeiro grande estudoso da nosa Literatura (Historia da Literatura  Galega Contemporánea, 1963) e da nosa Lingua (Gramática elemental del gallego común, 1966).

Un ano máis silénciase a voz do autor da primeira novela publicada na posguerra, A xente da barreira (1950), mais tamén a voz dun dos autores máis prolíficos en todos os eidos (poesía, narrativa, teatro, ensaio…).

Un ano máis apártase dos altavoces públicos ao primeiro docente da Universidade de Compostela monolingüe en galego, nunha época na que os seus coetáneos se prodigaban exclusivamente en español, os mesmos que o condenaran entón como agora ao ostracismo. 

Un ano máis, e van trece, as Letras Galegas non honrarán a enorme figura do pai do reintegracionismo, precisamente por iso, por afondar nas Directrices para a reintegración lingüística galego-portuguesa.

Embora el tivera sido quen nos ensinou os Nimbos e as Penélopes de Díaz Castro, un ano máis fanáronlle o 17 de maio ao profesor Ricardo Carvalho Calero.

Que sexa polo ben da poesía galega!

 

 

Un paso adiante i outro atrás, Galiza,
i a tea dos teus sonos non se move.
A espranza nos teus ollos se esperguiza.
Aran os bois e chove.

Un bruar de navíos moi lonxanos
che estrolla o sono mol como unha uva;
pro tí envólveste en sabas de mil anos
i en sonos volves a escoitar a chuva.

Traguerán os camiños algún día
a xente que levaron: Deus é o mesmo.
Suco vai, suco vén, Xesús-María!,
e toda cousa ha de pagar seu desmo.

Desorballando os prados coma sono
o tempo vai de Parga a Pastoriza.
Vaise enterrando, suco a suco, o Outono.
Un paso adiante i outro atrás, Galiza!

Xosé María Díaz Castro, Nimbos – Penélope

Advertisements

ACABOU O CURSO…

O curso foi longo e chuvioso, pero chegou o final, agás para a chuvia…

Agora toca facer balance, volver a ollada ao labor realizado e avaliar os resultados así como o proceso. A meta xorde sempre como o obxectivo a conquistar, mais o que realmente nos enriquece e nos axuda a medrar como persoas é o camiño que percorremos cara a esa meta, final que moitas veces non acadamos; pero iso non supón que non tivesemos camiñado…

Avaliado o voso proceso de ensino-aprendizaxe, avaliado o voso percorrido ao longo deste curso; neste relanzo do camiño, facemos unha breve parada para tomar folgos, volver a ollada ao treito andado e preguntarvos as vosas impresións arredor do labor que vimos de realizar conxuntamente.

Agora correspóndevos a vós avaliar o meu labor docente.

Deixovos a seguinte enquisa para que a cubrades con “cabesiña”…

BO VERÁN, AÍNDA QUE CHOVA!

SE PREFERIDES, PODEDES TAMÉN REALIZALA AQUÍ

O meu paso polo Félix Muriel (por Sara Roo)

Aquel verán tardou moito en pasar.
Cando cheguei era unha das máis cativas, toda asustada coas miñas
amigas do colexio. Chegamos con ganas de comer o mundo, con ganas de que
ter a primeira clase, de comezar xa.
A primeira vez que pasaron lista para saber que clase nos ía tocar, con
que nía estar, comíanme os nervios. Ese día marcaría todo o meu ano de
estudo. Por sorte, tocoume con elas, coas miñas amigas, uf! E os profesores
resultaron bastante levadeiros.
Cando comezaron as clases, tomeinas con moi bo humor, (só ao
principio), pois co paso do curso foi caendo unha certa monotonía rotineira
sobre nós. As clases comezaron a ser máis aburridas, sobre todo Sociais.
Esperabamos a chegada das vacacións con ansiedade e iso que só eramos
ananas de primeiro da ESO.
As vacacións ían pasando e o curso fuxía. Nós viviamos agobiadas
polos exames, pero todo foi ben. Ao remate do curso, eu estaba feliz, non tería
que volver por alí en setembro ! Non volvería a ver aquelas paredes ata que
comezara o próximo curso.
O verán pasou máis rápido do esperado.
De novo comezaron as clases! Agora xa non tiña tanto “entusiasmo” como a primeira vez. Xa sabía como era o instituto, sabía os profesores que ía ter, e os compañeiros intuíaos.
Desta volta tocoume unha clase máis animada, 2ºE. Esa letra non tiña boa fama no instituto. Cada curso, a xente á que lle tocaba a letra E era a máis rebelde, a das notas máis baixas, a que pasaba mási tempo en xefatura que na aula. Por non variar, o ano que me tocou a min non foi diferente. Había algún que outro repetidor na nosa clase e todas nos deixamos levar… atendíamos menos, as nosas notas baixaban, pero as clases eran máis divertidas e levadeiras, agás para os profesores, claro!.
Ao final do curso, aínda ue aprenderán a “levarnos”, os profesores xa estaban fartos da nosa clase e estou ben segura de que desexaban tanto coma
nós que rematase o curso. Chegaron as notas e, outra vez, viñan todas aprobadas. Iso regalábame un verán moi aliviado.. Polo visto os profesores eran máis comprensivos do que eu cría.
O verán volveu voar.
Terceiro curso! Agora si que había máis emoción, novos compañeiros, materias novas..Aínda que máis para diante averiguaría que iso non ía ser bo. Cambiamos de pavillón! Xa non eramos os grandes do pavillón pequeno, senón os pequenos do pavillón grande.
O cambio foi notable, terceiro era moito máis complicado que segundo! Con estudar o día antes do exame non chegaba. Os profesores xa non nos consentían tantas cousas, pois xa eramos grandiños para saber o que
facíamos e para asumir responsabilidades. Tiñamos que tomar as cousas en serio, áinda que daquela nós seguíamos sen decatarnos, só queríamos pasalo ben e que o curso fora o máis levadeiro posible.
Empecei a odiar certas materias, como Tecnoloxía, como Física e Química. Outras, como Matemáticas, Galego ou Francés eran “divertidas”, todo o “divertida” que pode ser unha materia no instituto.
De novo rematou o curso. Outra vez o boletín escolar e, por primeira vez dúas suspensas, como non! Tiñan que ser Tecnoloxía e Físic e Química. Ese verán non había ser tan bo como os anteriores.
Ese verán non vou, só pasou.
E comezou cuarto. O meu último ano da ESO e o meu derradeiro ano no instituto. Tiña que tomalo en serio, pero non foi así. A clase que me tocou en sorte non era precisamente a mellor, mesmo era peor que a que tivera en segundo. O primeiro trimestre leveino moi ben, a pesar de que suspendín dúas materias, pero atendía na clase e caíanme ben todos os profesores, ou case todos…
No segundo trimestre cambiáronme de sitio. Iso foi a miña perdición! Deixei de atender porque estaba seguido a xogar co meu compañeiro. E as notas notárono: Catro suspensas!
Por fin chegou o terceiro e último trimestre!. Xa só faltaban tres meses para o verán… e para París! Si, este ano por fin ían facer excursión de fin de curso! Nestes últimos meses decidira aplicarme máis. Cambiáronme ao
compañeiro, pero con ovo a cháchara ía a máis. Só atendía un chisquiño, o suficiente para recuperar dúas das suspensas.
E chegou o final de curso, e chegaron as notas. Sigo con Sociais
suspensa (rabia!) e uniuselle o Inglés (máis rabia!).
O verán volverá a pasar lento.
Para o ano xa non estarei neste instituto, e botarei de menos moitas
cousas: ás miñas amigas, a moitos dos meus compañeiros e, aínda que soe
raro dicilo, tamén a algúns profesores, pois non todos son odiosos

Operación lingüística (por Irene Blanco,1ºBach.)

O mes pasado visitou o noso centro a ex-alumna Patricia Neira Tajes. Rianxeira e galegofalante, decidiu ir estudar a carreira de fisioterapia a Madrid posto que en Galiza as prazas eran moi limitadas e o acceso, polo tanto, complicado. Chegou a Madrid e sen a menor dificultade botou a falar castelán. Nunca o idioma foi unha problema para ela, nin nos estudos nin na vida social. Todo o contrario. Saber galego facilitoulle en grande medida o estudo da carreira pois deuse a casualidade de que a maioría dos libros de fisioterapia dos que dispuña a Universidade estaban en lingua portuguesa. A semellanza do noso idioma co portugués permitiulle a fácil comprensión dos textos, aventaxándoa fronte aos seus compañeiros monolingües en castelán.

Esta anécdota bota abaixo o prexuízo de que o galego só pecha portas e dificulta a aprendizaxe, uso e comprensión do castelán. Parece que o feito de falar galego só supón un atraso se vives en Galiza, se es un estranxeiro na propia terra… Non comprendo a aqueles que rexeitan a grafía portuguesa por considerala foránea e acariñan a lingua castelá como se fora da casa…

Continuando coa historia de Patricia. Despois de rematar a carreira atopou traballo nunha residencia de anciáns, tamén en Madrid. Alí atopouse cun caso dunha muller galega con alzeimer. A súa memoria estaba xa en branco mais a enfermidade non lle afectara á fala, non por completo. Malia que a muller levaba moitos anos vivindo en Madrid, onde sempre falara perfectamente castelán, agora só comprendía e respondía se lle falaban galego. Será que o idioma nai, o que mamamos, supón a base da nosa identidade, máis aló dos recordos, máis aló dos gustos, alén do propio nome…

Máis que formar parte da nosa identidade, forma parte de nós, do noso corpo, como un órgano ou un apéndice, como unha función vital. Ao igual que latexa o corazón, penso en galego. Involuntario. Necesario. Se me cortan unha perna san e me poñen unha prótesis, cumprirá a función, mais non a sentirei miña… Artificial… Cal é a necesidade? Para facervos unha idea iso é o que sinto cando nas loxas, no cinema ou na rúa me responden en castelán. Un desmembramento…

As linguas están vivas e son xenerosas. Sempre existiron as transfusións de sangue lingüísticas, idiomas que doan termos a outros se estes carecen dalgún. Mais as linguas non enferman, nunca apodrecen, non precisan de transplantes, de substitucións. Así, cando empregamos castelanismos estamos a someter o galego a cirurxía… A ciruxía estética!!

<img alt="" src="